Prominent Antwerps modeontwerper Dries van Noten hekelt het beleid erfgoed in Antwerpen in een speech die hij gaf nav een prijsuitreiking van Voka, Kamer van Koophandel. Aldus een krantenartikel dat in de Standaard en het Nieuwsblad verscheen, 15 mei 2009:
“De gelauwerde zelf (Dries van Noten) uitte in zijn speech vooral zijn bezorgdheid over de toekomst van Antwerpen: ‘Aan buitenlandse journalisten leg ik uit dat ik een fiere Antwerpenaar ben, maar ook een bezorgde. Bezorgd om wat gebeurt met de stad, met ons erfgoed, met de charme en authenticiteit. Ik heb niets tegen vernieuwing, integendeel, maar veel karakter verdwijnt om vervangen te worden door oppervlakkige spektakelarchitectuur. Er zou bijvoorbeeld meer respect kunnen zijn voor de 19de- en 20ste-eeuwse meesterwerken zoals het stadspark, het museum Smidt van Gelder, Huize Herbosch, het goederenstation Noord, of ook kleine dingen zoals mooie bestrating of onze winkelpuien…. Bij het ontwerpen van mijn collecties werk ik altijd met veel respect voor het verleden, niet uit nostalgie, maar duidelijk met de toekomst voor ogen. Het zou fijn zijn te zien dat Antwerpen zijn charme behoudt, en dat we er trots op kunnen blijven.’
**************************************
Vers van de pers: Knack artikel over “Afbraak in Antwerpen”:
Welkom op SOS CULTUREEL ERFGOED ANTWERPEN!
U bent beland op een nieuw webstekje dat het beheer van het cultureel erfgoed in de stad Antwerpen ter publieke discussie wil stellen. De website wil daarbij tegelijkertijd inspraak geven aan Antwerpenaars die, net zoals het beschermcomité, bezorgd zijn door het tempo waarin belangrijke delen van ons aller Antwerps cultureel erfgoed gesloopt, gesloten, ”wegvernieuwd,” verkocht, verhuurd, of op een andere manier verdwijnen of ontoegankelijk worden gemaakt. Cultureel erfgoed dient behouden en publiekelijk toegankelijk te blijven voor alle burgers van een stad als Antwerpen.
Deze website documenteert de geplande sloop of ingrijpende omfunctionering van erfgoed, in de hoop dat sommige van deze plannen nog verijdeld kunnen worden. De website documenteert daarnaast ook de “grote uitverkoop” van publiek Antwerps onroerend erfgoed (met publiek bedoelen we openbare gebouwen die eigenlijk van alle Sinjoren zijn en slechts door het stadsbestuur beheerd worden, in naam van die Sinjoren).
Verscheidene waardevolle gebouwen, die momenteel nog in handen zijn van het Stadsbestuur (maar eigenlijk eigendom zijn van “alle Antwerpenaren”), zijn bedreigd, want staan op de lijst om in de toekomst mogelijk aan particulieren verhuurd (het Steen) of verkocht (den Boogkeers, het Volkskunde Museum) te worden. Met de geplande verhuis van de stadsdiensten naar “den Bell” komen meerdere waardevolle gebouwen vrij en riskeren ook zij mogelijk verkocht of verhuurd te worden.
Daarnaast zijn er nog een aantal gebouwen die niet goed onderhouden worden, zoals de zeer waardevolle Oude Beurs in de Hofstraat of het Stadspaleis op den Oudaen, waar ook weer stadsdiensten zetelen. Voor beter onderhoud van deze gebouwen blijkt er geen geld te zijn, maar toch werd er nog maar pas 2,5 miljoen euro opzij gezet voor de nodeloze heraanleg van het historische Stadspark, waarvoor het stadsbestuur een ”toparchitect” wil engageren. Het zo goed als verdwenen historische Astridplein moet deze lente weer eens heraangelegd worden, nadat bleek dat het moderne ontwerp dat de mooie historische aanleg van dit belle epoque plein verving, niet voldoet. En toch beweert het Stadsbestuur op haar website dat het Astridplein “weer de “grandeur” van vroeger uitstraalt.”
Het gebrek aan echte inspraak dat de modale Sinjoor krijgt bij vele van deze ingrijpende ontwikkelingen die het Antwerps cultureel erfgoed betreffen is daarbij dikwijls schrijnend. Tekenend, bijvoorbeeld, is de geplande nodeloze heraanleg van het historische Stadspark, een beslissing die het stadsbestuur over de hoofden van de Antwerpenaars nam, zonder hen eerst te consulteren, en zonder te willen vaststellen, dat er geen draagvlak is bij de bevolking. Ook de sluiting van het Steen stuitte bij grote groepen van Antwerpenaars op ongeloof, en nog meer de persberichten dat het stadsbestuur ons enige middeleeuws gebouw in concessie wil geven, mogelijk aan Studio 100.
Deze website wil mogelijkheid tot meer inspraak geven, en u kan dan ook uw reacties en ook suggesties geven op de pagina in de linker kolom hiernaast.
Tot slot: het beschermcomité verwerpt de idee dat mensen die voor het behoud van erfgoed ijveren automatisch conservatief, reactionair, nostalgici e.d. zijn. Integendeel, wij pleiten voor een betere en meer verantwoorde visie inzake stadsvernieuwing. Antwerpen dient een stad te zijn waar, zoals in tal van andere Europese steden, cultureel erfgoed en nieuwe architectuur naast elkaar bestaan, en niet ten koste van elkaar.
*******************************
De Laatste Dagen van het Steen
Teken de petitie voor het Steen:
http://www.ipetitions.com/petition/Steen
Foto getrokken in het Steen, 27 december 08, één dag voor definitieve sluiting. Slechts een klein gedeelte van de permanente collectie is toegankelijk voor het publiek dat massaal komt om afscheid te nemen van dit belangrijk museum en monument.
Symbolisch voor wat er mis is met het beheer van belangrijk cutlureerl erfgoed in Antwerpen is het lot van het Steen. De foto hierboven “Geen doorgang” werd genomen tijdens de laatste dagen van het Steen, ons oudste en enige overblijvende middeleeuws bouwwerk, dat ook decennia lang ons Nationaal Scheepvaart Museum was. Tijdens de laatste dagen van het Steen, december 2008, waren al grote delen van het museum afgesloten en stonden er overal bordjes “geen doorgang” voor afgesloten ruimtes, als prelude op de volledige ontoegankelijkheid van het gebouw die nu dus een feit is.
Volgens berichten in de pers, is het Steen nu in het beheer van de Jeugddienst en wil men er misschien een “sprookjeskasteel” of een kinder- jeugd leercentrum van maken. Van bronnen horen we ook dat er gespeeld wordt met de idee het Steen in concessie te geven aan Studio 100. Dit gerucht steekt steeds weer de kop op, ook in kranten als de Standaard.
Hoe het ook zij, vast staat dat
1. het Stadsbestuur het Steen, een belangrijk uniek publiek gebouw dat altijd vrij toegankelijk was voor alle Sinjoren, alle toeristen, in consessie gaat geven, dus verhuren, zodat het in handen komt van een firma of bedrijf dat het kan uitbaten (vgl. de Handelsbeurs die verkocht werd om er een 5 sterrenhotel van te maken);
2. het Steen momenteel beheerd wordt door de Jeugddienst van de Stad Antwerpen (net zoals het 17de eeuws Stadspaleis, op den Oudaen); en niet door de Schepen van Cultuur, wat toch uiterst merkwaardig is voor het oudste en enige middeleeuwse gebouw van de Stad Antwerpen;
3. het Steen van binnen helemaal zal moeten afgeschut worden voor de veiligheid van de spelende kinderen, aldus bronnen.
Het Steen van binnen afschutten?
Is het mogelijk dat het Stadsbestuur er niet van op de hoogte is dat het middeleeuwse en renaissance interieur van het Steen onvervangbaar, uniek en extreem waardevol is? Dat staat nochthans in de meeste gidsen en reisboeken over de Stad Antwerpen. Bovendien hebben de meeste schouwen, het halfverheven beeldhouwwerk, en andere delen van het interieur duidelijk inventarisatie nummers die er dus ook op duiden dat het hier om museumstukken gaat.
Tijdens de laatste dagen van het Steen maakten we foto’s van het waardevolle beeldhouwwerk en houtsnijwerk in Vlaamse 17de eeuwse stijl. We trokken ook foto’s van de glasramen, de architectuur, de balken.
Meer foto’s op de link hiernaast in de linker kolom
Is het mogelijk dat het Antwerps stadsbestuur dit waardevol interieur met schuttingen en spaanplaten gaat afdekken?
Ja, het is mogelijk.
Het Stadsbestuur deed dit al voor de tentoonstelling Red Star Line. De ornamentale schouw van de belangrijke raadkamer was gewoon afgedekt met schuttingen en panelen, zoals te zien op deze foto:
De antieke tegelvloer is nog te zien, maar de ornamentale 17de eeuwse schouw is verborgen achter de schutting. En waar het bijhorende interieur van de raadskamer naar toe is? Waarschijnlijk een depot….Een voorproefje dus van hoe het Steen met afschuttingen er in de toekomst zou kunnen uitzien.
http://beschermcultureelerfgoedantwerpen.wordpress.com/scheldekaaien/
Gearchiveerd onder: Uncategorized
